Er is een vraag die ik mijn cliënten vaak stel, en die eigenlijk nooit een makkelijk antwoord krijgt: *hoe tevreden ben je, op dit moment, met je leven?*
Niet in het algemeen. Niet met een cijfer dat je automatisch geeft omdat het maatschappelijk gezien “goed gaat”. Maar écht. Per onderdeel. Je werk. Je relatie. Je gezondheid. Je gezin. Je financiën. Je persoonlijke groei. Je vrije tijd. Je spiritualiteit.
Dat is precies waar het levenswiel voor is gemaakt.
Wat is het levenswiel?
Het levenswiel ook wel *wheel of life* genoemd is een simpel maar confronterend hulpmiddel. Je verdeelt je leven in acht tot tien domeinen en geeft elk domein een cijfer tussen de 1 en de 10. Hoe tevreden ben je hier werkelijk mee?
Het resultaat is zelden een perfecte cirkel. Meestal zie je een wiel met bulten en deuken: een 9 voor je gezin, een 4 voor je werk, een 3 voor “tijd voor mezelf”. En precies dát beeld die onbalans die zichtbaar wordt is waardevoller dan elk los cijfer.
Want het wiel laat je niet alleen zien wát ongelijk is. Het laat je voelen waar de wrijving zit. En wrijving is vaak het eerste signaal van je lichaam en je zenuwstelsel dat er iets om aandacht vraagt, nog voordat je verstand het kan benoemen.
Waarom je geschiedenis meetelt bij dit plaatje.
Hier wordt het interessant, en hier wijk ik graag af van de standaard coachingsaanpak. Want een cijfer geven is één ding. Begrijpen *waarom* je dat cijfer geeft, is iets anders.
Carl Jung schreef dat we ons leven pas werkelijk kunnen leven wanneer we de verhalen die we onbewust met ons meedragen, bewust maken. Je tevredenheid met je werk vandaag heeft vaak weinig te maken met je baas van nu, en alles met een patroon dat al veel eerder is ontstaan. Je onvrede over “tijd voor jezelf” gaat zelden over je agenda, en vaker over een overtuiging die je al vroeg hebt geleerd: dat de behoeften van anderen eerst komen.
Antonio Damasio liet met zijn onderzoek naar emoties en besluitvorming zien dat we helemaal niet zo rationeel zijn als we denken. Onze lichaamssensaties die onrust in je maag bij het invullen van het vakje “gezondheid”, die zucht bij het vakje “relatie” dragen informatie die je verstand nog niet heeft verwoord. Je lijf weet het antwoord vaak eerder dan je hoofd.
En dat is precies waarom ik in mijn werk niet alleen kijk naar wat er nú speelt, maar ook naar je geschiedenis. Je karakterstructuur, je hechting patronen. John Bowlby beschreef al hoe onze vroegste bindingen bepalen hoe veilig we ons later voelen in relaties, in werk, in onszelf en de verhalen die je al zo lang met je meedraagt, kleuren elk vakje van je levenswiel. Niet om je vast te zetten in het verleden, maar om te begrijpen wat er nu eigenlijk om aandacht vraagt.
Je verhaal is geen vonnis het is materiaal
Hier zit voor mij de kern van waar het levenswiel écht over gaat: niet over een momentopname, maar over een vraag die veel groter is. *Wat wordt het volgende hoofdstuk?*
De antropoloog Arnold van Gennep beschreef ruim een eeuw geleden al hoe elke overgang in het leven of het nu een geboorte is, een huwelijk, een verlies, of simpelweg het besef dat je leven niet meer past bij wie je bent geworden drie fasen kent. Eerst het loslaten van wat was. Dan een tussenfase, vaak ongemakkelijk en onzeker, waarin je nog niet weet wie je wordt. En pas daarna de nieuwe fase, waarin je opnieuw geworteld raakt.
De meeste mensen die bij mij komen, zitten middenin die tussenfase. Ze voelen dat het oude niet meer klopt, maar het nieuwe hoofdstuk is nog niet geschreven. En dat is oncomfortabel maar het is geen teken dat er iets mis is. Het is een teken dat er iets in beweging is.
Brené Brown noemt dit de moed om je kwetsbaar op te stellen tegenover je eigen verhaal: niet de versie die je aan anderen vertelt om indruk te maken, maar de versie die klopt. Dat vraagt lef. En het vraagt ook liefde voor wie je was, voor wie je nu bent, en voor wie je nog wordt.
Zelf aan de slag: hoe vul je je levenswiel in?
Wil je dit voor jezelf uitproberen? Neem een moment van rust en beantwoord voor jezelf de volgende vragen, eerlijk en zonder te filteren:
1. Verdeel je leven in acht domeinen, bijvoorbeeld werk, relatie, gezin, gezondheid, financiën, persoonlijke ontwikkeling, vrije tijd en spiritualiteit/zingeving.
2. Geef elk domein een cijfer van 1 tot 10. Niet wat het “zou moeten” zijn wat het voor jou werkelijk is.
3. Voel bij elk cijfer waar het vandaan komt. Is dit een overtuiging van jezelf, of een verwachting die je ooit hebt overgenomen van een ouder, een partner, een cultuur?
4. Kies één domein waar de grootste kloof zit tussen wat is en wat je wilt. Niet om alles in één keer op te lossen, maar om te ontdekken wat dit domein je probeert te vertellen.
5. Schrijf een zin op die begint met: “Het volgende hoofdstuk van mijn leven vraagt van mij dat ik…”*
Deze laatste zin is vaak het lastigst en het waardevolst.
Je bent niet je verleden. Je bent waar het je heeft gebracht.
Het levenswiel is geen test die je moet halen. Het is een spiegel. En zoals bij elke spiegel geldt: je ziet pas iets nieuws als je bereid bent om echt te kijken.
Als je merkt dat je vastloopt in die tussenfase dat je voelt dat er iets moet veranderen, maar niet weet wat of hoe dan hoef je dat niet alleen uit te zoeken. Regressietherapie en karakterstructuuranalyse kunnen je helpen om te zien welk deel van je verhaal nog om ruimte vraagt, zodat je bewust kunt kiezen aan welk hoofdstuk je nu gaat schrijven.
Wil je hier eens rustig over praten? Ik ontvang cliënten in Leusden en online via Teams, en denk graag met je mee.
Liefs Suzanne
Meer over persoonlijke begeleiding
Bronnen
– Jung, C.G. — over individuatie en het bewust maken van onbewuste levensverhalen
– Damasio, A. — onderzoek naar de rol van lichaamssensaties (somatische markers) in emoties en besluitvorming
– Bowlby, J. — gehechtheidstheorie: hoe vroege bindingen latere relaties en veiligheidsgevoel beïnvloeden
– Van Gennep, A. — *Les rites de passage* (1909): de drie fasen van overgangsrituelen (loslaten, tussenfase, hernieuwde verbinding)
– Brown, B. — onderzoek naar kwetsbaarheid, moed en “wholehearted living”